Plataan, Platanus spec.div.
Herkomst:
Platanus Oriëntalis: Azië.
Platanus Ocidentalis: Oost-Amerika.
Platanus acerifolia: Europa.
Handelsnamen:
Plataan (Ned.); plantane (Frans); Europeane plane (Engels); Asiatische Platane (Duits);
buttonwood, sycamore, planetree, buttonball tree (U.S.A.).
Kenmerken:
Kleur: kern: alle soorten lijken sterk op elkaar lichtbruin
Spint: zeer breed wit tot roodachtig.
Groeiringen: duidelijk.
Nerf: fijn.
Draadverloop: recht, gegolfd, kruisdraad.
Tekeningen: vertoont soms paarse gloed. De brede stralen zijn donkerder van
kleur en veroorzaken een typische tekening op kwartier.
Glans: matig glanzend.
Aanvoelen: zacht.
Eigenschappen:
Volumegewicht: Europees: 0,64 bij 12 Amerikaans: 0,56 bij 12%.
Vets weegt 1 m3 ongeveer 850 tot 960 kg.
Mechanische eigenschappen
Buigsterkte: matig.
Stijfheid: zeer zwak.
Schokweerstand: middelmatig tot laag. Druksterkte: zwak.
Hardheid: matig hard.
Evenwichtsvochtgehalte bij respectievelijk 80 en 85% relatieve luchtvochtigheid:
12 en 18%.
Vezelverzadigingspunt aan de lucht: 45%.
Krimp:
| van nat tot 12 % droog |
|
| tang. 9% |
|
| rad. 4% |
|
Stabiliteit: weinig stabiel.
Duurzaamheid: weinig duurzaam; klasse V.
Schimmel van het geslacht cerastomella kan plataanziekte veroorzaken.
Geschiktheid tot drenken: kern en spint doordringbaar.
Bewerking:
Het taaie matige zware hout is goed te drogen zonder veel scheuren, maar heeft wel
neiging tot vervormen. Het is gemakkelijk te zagen.
Schaven gaat veel moeilijker door warrige draad. Goed te frezen, te boren en te draaien.
Moeilijk te nagelen. Om te schroeven is voorboren gewenst.
Afwerking:
Laat zich goed kleuren, beitsen, vernissen en schilderen.
Toepassingen:
Europees en Amerikaans platanen is voor vele doeleinden geschikt zoals fineer, meubelen,
draaiwerk, houtsnijwerk, huishoudartikelen, houten speelgoed, maatlatten, knopppen,
grepen en schoenleesten. Komt veel voor als park- en laanboom.
Bevoorrading:
Weinig beschikbaar. Zowel op stam als verzaagd hout.
Opmerkingen:
Het zijn grote bomen die soms een hoogte bereiken van 40 m. De kroon kan 30 m. diameter
bereiken. De dikte gaat van 0,80 m tot 2,40 m. diameter. De schors is glad en laat
jaarlijks platen los. |