Elzenhout, Alnus glutinosa

Herkomst:
Europa, Siberië, Noord-Amerika, Japan, Italië, Klein-Azie.

Handeisnamen:
Elzen (Ned.) (Belg.); alder (Eng.); aune (Fr.); Erle (Duits).

Kenmerken:
Kleur: kern: rossig tot geelwit, roodbruin (versgezaagd is het wit); spint geen verschil met kern. Groeiringen matig duidelijk.
Nerf: fijn.
Draadverloop: recht.
Tekeningen: weinig variatie, bruine stippels.
Glans: matig tot duidelijk.
Branden: vrij goed, rustig, geeft donkergrijze as.

Eigenschappen:
Volumegewicht: 0,55 bij 15 % (0,49: 0,64).
Vers weegt 1 m3 ongeveer 880 kg.
Mechanische eigenschappen: elzenhout is zacht, taai en matig sterk.
Buigsterkte: zwak tot matig.
Stijfheid: zwak tot zeer zwak.
Schokweerstand: laag tot zeer laag.
Druksterkte: zwak.
Hardheid: vrij zacht.
Vezelverzadigingspunt aan de lucht: 33%.
Krimp:
van groen tot 12 % tot volkomen droog
tang. 9,3%
rad. 4,3%



Stabiliteit: matig stabiel.
Duurzaamheid: weinig duurzaam; klasse V.
Geschiktheid tot drenken: doordringbaar.

Bewerking:
Elzehout is gemakkelijk te verwerken, te schaven en te spijkeren. Het is enigszins stug bij het zagen doch laat zich vlot gladschaven.

Afwerking:
Goed te vernissen en te boenen.

Toepassingen:
Het hout is voor vele doeleinden geschikt: borstelstelen, gietmodellen, lijsten, beeldhouw- en mijnwerk, binnenwerk voor meubelen, speelgoed, verpakkingskisten. Het werd vroeger ook veel gebruikt voor triplex en fineer.

Bijzonderheden:
Blootgesteld aan lucht en vocht is elzehout weinig duurzaam. Onder water gebruikt is elzen echter duurzaam. Onder oude gebouwen worden nog heipalen gevonden die in zeer goede staat waren. Vochtig elzen geeft bij verbranding dichte rook welke aan pannen een blauwe kleur geeft.

Bevoorrading:
Weinig beschikbaar.

Opmerkingen:
In Europa groeien drie belangrijke elzen.
Zwarte els, groeiend in West-, Zuid-, en Midden-Europa, Midden-Rusland, Zweden, Finland, Klein-Azië.
Grijze els, groeit meer naar het noorden, Noord-, Midden-, en Oost-Europa, de Kaukasus, Noordoost-Azië.
Minder belangrijk is de hardbladige els, groeiend op Corsica en in Italië. Ze vormen slechts lage takken-bossen.
Elzen groeien meestal in moerassige streken.